Opera
Uit Oncyclopedia
| ! Aandacht ! Aandacht ! Aandacht ! Deze pagina bevat persoonlijke voornaamwoorden die met de letter "g" beginnen, en daarenboven opgenomen zijn in moeilijke zinnen zoals deze hier, en de volgende. Indien gij op dit ogenblik lijdende zijt aan hoofd- of andere pijnen, dan vindt gij de uitgang HIER. |
"Nog liever Opera dan Firefox!"
- ~ Bill Gates over opera.
Opera is een immens populaire cultuurbeleving waarbij een groot aantal eensgezind misleide mensen samen gedurende een aantal uren zitten te doen alsof zij het gebodene waarderen. Dit eeuwenoude misverstand berust op twee pijlers der menselijke aard: de prijs van het toegangskaartje, en de angst om bij de evennaaste voor onwetend door te gaan. Maar hoe heeft het met de mensheid zo ver kunnen komen?
Inhoud |
[bewerken] De prijsvraag
Zo dadelijk volgt een beknopte geschiedenis van het fenomeen "opera", maar eerst wordt hier toch nog eventjes de prijsvraag aangehaald. Ze is even oud als het begrip "opera", en wordt als volgt geformuleerd:
Moet opera beschouwd worden als slecht gezongen toneel, of als slecht geacteerde zang?
Op deze vraag is nooit een afdoend antwoord gevonden, en wel om de eenvoudige reden dat opera een zó precies uitgebalanceerde cultuuruiting is, dat beide mogelijkheden voor 100% vertegenwoordigd zijn. Wiskundig gezien is een accuraatheid van 200% niet goed te praten, maar in Cultuur kan dit wél.[1]
[bewerken] Ontstaan
De opera is in de VIIIste eeuw na C. ontstaan aan het hof van Pepijn de Korte, toen deze een lompe maneuvre trachtte te camoufleren om geen gezichtsverlies te lijden tegenover zijn gasten en hovelingen.
[bewerken] Een hamer, een spijker en een schilderij
Een Italiaans diplomaat had deze Franse Frankische Merovingische koning een schilderij cadeau gedaan, waarop een geheimzinnig glimlachende dame stond afgebeeld. Aangezien Vroeg-Middeleeuwse paleismuren doorgaans een nogal kale aanblik boden, of in het beste geval volgehangen werden met muffe tapijten, kwam zo'n kleinood wel van pas. Pepijn stond immers bekend als een verfijnd kunstliefhebber, en nu kon hij die reputatie eer aandoen. Hij liet een hamer en een spijker brengen en toog, tegen het advies van zijn raadgevers in, aan het werk.
[bewerken] Twee linkerhanden
In zijn nopjes als hij was met deze cultuurmanifestatie, begon Pepijn, die graag zong, maar dat even muzikaal deed als de doorsnee ophaalbrug, de hit van die eeuwen[2] te zingen. Het was een prachtige aubade, getiteld "Hebt gij even voor mij?", in de XXIste eeuw nog eens opgefrist door een Laaglandse volksvermaker. Echter, aan het einde van de eerste strofe ontglipte de hamer hem, en aangezien hij het schilderij redelijk hoog wou bevestigen, landde het instrument op zijn hoofd. Om zijn hofhouding en Italiaanse gasten voor te houden dat dit alles erbij hoorde, paste Pepijn, na een korte pauze, de tekst van het lied aan. Hij ging zelfs zo ver dat hij de ongelukkige maneuvre aan het einde van de tweede strofe nog eens overdeed. Van een derde strofe zag hij af, en hij werd haastig naar zijn bed gedragen, waar hij spoedig overleed. De tijd van zijn zoon Karel de Grote was aangebroken, maar dat is een ander verhaal. Voor de echte vorser reproduceren wij hier Pepijns tekst:
Tralalalala, tralalalala Ik kwam u tegen, Ikea. Gij waart verlegen, Ikea. Maar 'k ga niet klagen, Ikea, Want ik wil u wat vragen, IkeaAAAAH!
(korte maar gênante pauze)
Hebt gij even voor mij? Zijt gij zaterdag vrij? 'k Heb een hamer voor u, 't Is een echte grand cru. Ga nu even opzij!
Hebt gij even voor mij? Zijt gij zaterdag vrij? Deze dans vond ik uit Zonder vedel of fluit, 'k Doe een danspas erbij!
(Instrumentaal tussenstukje met benenhuppelende, builwrijvende en handenwringende bewegingen)
Tralalalala, tralalalala 'k Ga zonder vrezen, Ikea D'handleiding lezen, Ikea Gaan wij ons schamen, Ikea Om te knutselen samen, IkeaAAAAH?
(korte maar noodzakelijke pauze, om te doen alsof de vorige pauze en bijhorende maneuvre óók deel uitmaakten van het lied)
Hebt gij even voor mij? (etc...)
[bewerken] Mode en slaafse hovelingen
Pepijns list slaagde buiten verwachting. Niet alleen legde niemand het verband tussen de hamerlandingen en zijn overlijden, bovendien meende men de aanzet tot een nieuwe cultuuruiting herkend te hebben, en begon men het gebeurde te imiteren. Niet met een hamer, maar met andere voorwerpen, want zó gek waren de mensen in die tijd nu ook weer niet. Complete verhalen, het ene al onwaarschijnlijker dan het andere, werden zo gebracht, en men begon zich na een tijd af te vragen of de uitvoerders nu slecht acterende zangers of slecht zingende acteurs waren. De prijsvraag, inderdaad. De bovenvermelde Italiaanse gast nam het idee van het zingend en dansend uitbeelden van een tekst mee naar zijn geboorteland, en daar raakte het ook meteen verspreid. Het duurde echter tot diep in de XVIIde eeuw eer het genre de naam kreeg die bovenaan dit artikel prijkt.
[bewerken] Naamgeving
Het was te danken aan een uit Pepijns originele (en eenmalige) voorstelling overgenomen element, dat de opera zijn naam kreeg. Men had namelijk de traditie in ere gehouden om een strofe te laten eindigen op een langerekt "AAAAAAAAAAAA", eventueel modulerend over verschillende tonen. In de loop van de XVIde eeuw werd daar zelfs een technische term voor bedacht: de ""vocalisa", naar een schilderij van een jong maar veelbelovend Italiaans schilder die een geheimzinnig glimlachende dame had geportretteerd. Het schilderij riep herinneringen op aan het kunststukje dat de onfortuinlijke koning eeuwen eerder aan één der muren van zijn paleis had willen hangen. Een populair "zang-, acteer-en dansstuk", zoals het genre tot dan toe zeer omslachtig genoemd werd, bevatte het woord "operatie" aan het einde van een strofe, en het feit dat de zanger-acteur-danser na de lange "AAAAAAAAAAAA" nog een komisch "tsjie!" toevoegde[3], had tot gevolg dat het woord "opera" definitief aan dit genre bleef kleven.
[bewerken] Een onontkoombaar verschijnsel
De prijsvraag bleef, en hoewel niemand deze dingen eigenlijk graag hoorde of zag, werd het als een sociale must beschouwd om er minstens één per maand bij te wonen. De koninklijke voorgeschiedenis was daar niet geheel vreemd aan. Maar zelfs gerenommeerde componisten voelden zich geroepen om muziek voor dergelijke ondingen te schrijven, en gebruikten daarvoor zonderlinge verhalen, geschreven door even zonderlinge schrijvers.
[bewerken] Personages
Zo zag de mensheid een reeks kleurrijke doch bijzonder ongeloofwaardige personages defileren in al even kleurrijke en ongeloofwaardige omstandigheden:
- Een Sevillaanse kapper die uitsluitend Italiaans spreekt.
- Een vogelvanger die op zoek is naar een levenspartner, en eeuwig trouw belooft aan een oude vrouw, die in een jonge vrouw verandert.
- Een stomme Napolitaanse die brave Belgen tot opstand aanzet.
- Een Spaanse soldaat die smokkelaar wordt om aan een vrouw te geraken en haar dan doodsteekt.
- Een rokkenjager die zijn avondmaaltijd met een standbeeld deelt en dan door zijn ondankbare gast in het hellevuur gekieperd wordt.
Hoe gekker hoe liever, en de arme dienstdoende regisseur kon het allemaal maar behoorlijk in scène zetten, of dat tenminste proberen.
[bewerken] Componisten
Sinds Pepijn de Grote voelt elke componist zich verplicht om minstens één opera te schrijven. Deze wordt doorgaans nooit uitgevoerd, maar de eer is dan toch gered en zoiets oogt mooi in een curriculum vitae. Sommige componisten drijven echter de grap zo ver, dat ze niet alleen meer dan één opera schrijven, maar zelfs theaterdirecteuren weten te overtuigen om deze uit te voeren. De bekendste van deze uitslovers zijn:
[bewerken] AriAAAAAAA
Het bekendste element uit de opera is wel de aria. Wanneer een lied gezongen wordt door iemand die verondersteld wordt stervende te zijn, maar nog wel over een goed functionerend stel longen blijkt te beschikken, dan noemen we dat lied een "aria". Wanneer dat lied uitzonderlijk slecht gezongen wordt, dan zegt men zulks niet zo brutaalweg (het is tenslotte een high-society cultuuruiting), maar oppert men dat het personage lijdt aan "malaria". Het is geen toeval dat ook het woord "aria" zich goed leent tot het toepassen van de eerder vermelde vocalisa: dit genre van entertainment is tenslotte gedurende meer dan een millennium verfijnd en gepolijst tot het subtiele folterinstrument dat wij nu kennen.
[bewerken] Notenbalk
- ↑ Er zijn slimmeriken die opperen dat de vraag zichzelf beantwoordt, indien men alleen de laatste mogelijkheid op opera toepast, en de eerste op musical. Maar aangezien het musicalgenre aanzienlijker jonger is dan het operagenre, gaat deze slimmigheid niet op.
- ↑ Hits gingen toen langer mee dan nu, en drie eeuwen populariteit was het strikte minimum waaronder geen enkel lied de status van "hit" kon krijgen
- ↑ De zanger heette Andreas H. Sei, en was van Nederlandse afkomst. Een Vlaming bijvoorbeeld zou het woord met "sie" afgesloten hebben.
